Интересни факти за јајцата и поврзаноста со Велигден

Полека се ближиме до најголемиот Христијански празник- Велигден. Јајцата се главениот симбол на овој празник. Ајде во овој пост да пробаме да ги поврземе овие две работи, бидејќи сепак се занимаваме со земјоделие а мотото ни е да го доближиме земјоделието до вас на еден поинаков начин.

Велигден, односно Пасха (Πάσχα), е празник на Воскресението на Господ Исус Христос. Пасха како поим е транслитерација на грчки збор, кој од своја страна е транслитерација на еврејскиот pesach, со значење Премин. Велигден е Пасха Господова и Ден на нашето спасение. Затоа Воскресението Христово е Празник над празниците.

Црвената боја на православното Велигденско јајце ја означува крвта на Христос. Лушпата на јајцето го означува Неговото тридневно погребание. Кршењето на јајцата означуваат Неговото Воскресение со кое “јајцето на животот” носи нов живот. Кршењето на црвените јајца меѓу православните симболизира заедничка желба за кршење на прангите на гревот и мизеријата и влегување во новиот живот издаден од Христовото Воскресение.

Пресметување на денот на празнување на Велигден

Доколку знаете и лесно од рака ви оди математиката, тогаш ќе можете сами да пресметате која година кога се паѓа Велигден. За останатите- Видете и побарајте го во календарот кој во периодот од 1900 до 2100 година прославата на Велигден е помеѓу 4 април и 8 мај.

Еден од начините на пресметување на датум на кој се паѓа Велигден според Јулијанскиот календар ја дал математичарот Карл Фридрих Гаус. Алгоритмот според кој се пресметува е следниот:

G = година за која се пресметува датум на Велигден

R1 = G mod 19 (Остаток при делење на годината со 19)

R2 = G mod 4

R3 = G mod 7

RA = 19 R1 + 16

R4 = Rа mod 30

RB = 2R2 + 4R3 + 6R4

R5 = RB mod 7

RC = R4 + R5

Велигден е на ден: Ако Rc < 28 Велигден е на датум Rc+3, ако Rc >= 28 Велигден е на датум Rc-27 Ако Rc < 28 Велигден е во месец април, ако Rc >= 28 Велигден е во месец мај

Пример за 2006 година G=2006 R1=11;R2=2;R3=4;RA=225;R4=15;RB=110;R5=5;RC=20 Велигден е на 23 април

Статистика за јајцата на светско ниво

Статистиката го покажува трендот на глобалното производство на јајца од 1990 до 2016 година. Во 2011 година, околу 70,7 милиони метрички тони јајца беа произведени во светот, од 37,4 милиони метрички тони во 1990 година.

 

 

Во светот има 6,6 милијарди кокошки несилки, произведувајќи повеќе од 1 трилион јајца секоја година. Овие бројки вклучуваат кокошки и јајца за испилување. Бројот на кокошки несилки за јајца за јавна потрошувачка е биде малку понизок и од прилика можеме да кажеме дека се движи од”околу 6 милијарди”.

 Вкупното глобално годишно производство на кокошкини јајца изнесува 65 милиони тони.

 Најголем производител е Кина, која опфаќа повеќе од една третина од светското производство на кокошки.

 

 

 

 

 

Табела 1: Производство на кокошкини јајца во 2011 – глобално и топ 10 земји во производство. Овие бројки се однесуваат на вкупниот број кокошки несилки, како и вкупниот број на произведени јајца.

 

Неверојатно јајце: фармски факти за јајцата

Дали сте знаете дека можете да откриете дали јајцето е свежо или застоено на тој начин што ќе го потопите во вода? Свежото јајце ќе потоне, а застареното ќе плови. Еве неколку фармерски факти за јајцата.

  • Јајцата ги содржат сите есенцијални протеини, минерали и витамини, а жолчката од јајцето е едно од ретките состојки која природно содржат витамин Д.
  • Јајцата се добри за вашите очи, бидејќи тие содржат лутеин, кој помага да се спречи катаракта поврзана со стареењето и дегенерација на мускулите.
  • Јајцето може да има околу 17.000 пори на површината на неговата лушпа.
  • Јадливиот дел од пилешкото јајце е приближно 74 проценти вода, 12 проценти протеини и 11 проценти масти.
  • Кина произведува околу 160 милијарди јајца годишно, што ја прави најголемиот производител на јајца во светот.
  • Во Соединетите Американски Држави има околу 280 милиони кокошки несилки, а секоја од нив произведува 250 до 300 јајца годишно.
  • Околу 60 проценти од јајцата произведени во САД се користат од страна на потрошувачите, а околу 9 проценти се користат од страна на индустријата за храна.
  • Бојата на јајцата и жолчката може да варира, а бојата нема врска со квалитетот на јајцата, вкусот, хранливата вредност, карактеристиките за готвење или дебелината на лушпата.
  • Расата на кокошката ја одредува бојата на јајцето, и може да се движи од бела до темно кафеава. Меѓу комерцијалните раси, кокошките со светли пердуви несат бели јајца, додека пак кокошки со црвени пердуви несат кафеави јајца.
  • Бидејќи расите што несат кафеави јајца обично се нешто поголеми птици, тие бараат повеќе храна, правејќи ги кафените јајца обично поскапи од белите.

Нутриционистички факти за јајцето и бенефити по здравјето на човекот

Јајцата се природен извор на висококвалитетни протеини и голем број други хранливи материи, се спакувано во 70 калории од јајце. Економичен и разноврсен, единствениот нутритивен состав на јајцата може да помогне во задоволувањето на разните хранливи потреби на децата и постарите возрасни лица. Плус, јајцата можат да играат улога во управувањето со тежината, мускулната маса, здравата бременост, функцијата на мозокот, здравјето на очите и многу повеќе.

Основни хранливи вредности

Едно јајце е еквивалентно по протеини, со 28,3 gr. црвено месо. Според американското Министерство за земјоделство, Службата за земјоделски истражувања, едно цело големо јајце обезбедува 75 калории, 6 g протеини, 5 g масти, 1.6 g заситени масти, 0 g јаглени хидрати, 63 mg натриум и приближно 213 mg холестерол – повеќе од дневниот додаток за холестерол за некој со висок холестерол или срцеви заболувања. Повеќето протеини од јајцето се наоѓаат во белиот дел, додека холестеролот се наоѓа во жолчката од јајцеto. И покрај нивната содржина на холестерол, во жолчките се наоѓаат голем број витамини и минерали.

Квалитет на протеините

Протеинот од јајцето служи како стандарден извор на протеини. Всушност, тоа е толку голем извор што го поставува стандардот на кој се споредуваат другите извори на протеини. Јајце-белиот протеин се нарекува јајце-албумин и често го користат атлетичарите и бодибилдерите во форма на додаток во прав. Јајце протеинот има резултат од 100 на индексот на биолошката вредност, што значи дека ги содржи сите есенцијални амино киселини и има совршен резултат од 1,0 на корегираниот аминокиселински индекс на протеинска вакуумност. Овие индекси ја мерат комплетноста и квалитетот на протеините.

Б витамини

Јајцата обезбедуваат витамин Б2 или рибофлавин, витамин Б12 или кобаламин. Едно големо јајце обезбедува 0,25 mg рибофлавин, задоволувајќи 15 проценти од препорачаната дневна вредност за оваа хранлива материја, како и 0,6 мкг витамин Б12 или скоро 10 проценти од препорачаната дневна вредност. Рибофлавинот, како и другите Б витамини, игра улога во енергетскиот метаболизам. Витамин Б12, кој се наоѓа речиси исклучиво во животинска храна, ви помага да го направите генетскиот материјал, или ДНК, како и црвените крвни клетки. Сите витамини Б се важни за промовирање на здрав нервен систем.

Антиоксиданти

Жолчките, според Советот за јајца од Ајова, содржат лутеин и зеаксантин – два вида антиоксиданти. Содржината на овие антиоксиданти во жолчката од јајцата варира и зависи од исхраната на кокошката, но се знае дека способноста на телото да го користат лутеинот и зеаксантинот во жолчките од јајце е подобра од онаа што се наоѓа во лиснатиот зеленчук, како што е спанаќот, според во една статија објавена во “Весник на Американскиот колеџ за исхрана” во 2004 година. Јадењето на 1,3 жолчки од јајце дневно го зголемува значително нивото на лутеин и зеаксантин во крвта. Овие антиоксиданти го чуваат здравјето на очите и оние со зголемен вредности на крвната слика, имаат пониски стапки на развивање на макуларна дегенерација поврзана со возраста.

Минерали во трага

Јајцата се добар извор на храна од неколку важни минерали во трагови, селен, молибден и јод. Според веб-страницата на World’s Healthiest Foods. Едно големо јајце содржи 13,5 mg селен, задоволувајќи 19,5 проценти од препорачаната дневна вредност; 7,5 мгр од молибден, или 10 проценти од препорачаната дневна вредност; и 23,7 мгр јод, или речиси 16 проценти од препорачаната дневна вредност. Јајцата, исто така, содржат мала количина на железо, минерал важен за циркулацијата на кислородот во крвта. Селенот помага да се спречат оштетувањата на клетките, го зацврстува здравјето на имунолошкиот систем. Неопходен е за регулирање на хормонот на тироидната жлезда. Молибден, според Државниот универзитет во Орегон, е клучна компонента на ензимската сулфитна оксидаза, која се користи за метаболизирање на одредени амино киселини или градежни блокови на протеини. Како и селенот, јодот е важен за функцијата на тироидната жлезда.

 

 

 

Antonio Momiroski
Antonio Momiroski
Магистер по земјоделски науки. Голем љубител на природата и науката.